Powstanie styczniowe w Lalce - klp.pl
klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
22 stycznia 1863 roku rozpoczęło się najdłuższe i najprawdopodobniej najbardziej krwawe powstanie narodowowyzwoleńcze w całej historii państwa polskiego. Swoim zasięgiem objęło Królestwo Polskie, Litwę, Białoruś i część Ukrainy. Powstanie styczniowe już od pierwszych dni miało nikłe szanse na powodzenie. Głównym tego powodem był brak odpowiedniego wyszkolenia i uzbrojenia oraz mała liczba walczących, którym mimo wszystko do końca nie brakowało zapału i wiary w odzyskanie niepodległości. Jednak, gdy powstanie upadło Polacy byli zmuszeni żyć z piętnem kolejnej klęski, wśród fali prześladowań, zsyłek i przesiedleń. Wtedy ludzie zaczynali wątpić w romantyczne hasła nawołujące do ciągłej walki z zaborcami, do poświęcenia jednostki w imię niepodległości. Pocieszenia szukano w nowych trendach , które zamiast walki zbrojnej proponowały rozwój społeczny i gospodarczy.

Lalka wydawana w okresie carskiej cenzury praktycznie przemilcza narodowy zryw. Powstanie określone, jako "wydarzenia polityczne" pozbawione jest swojej rangi. Ze szczątkowych informacji dowiadujemy się jednak o emocjach ludzi przygotowujących się do walki.
Zdawało mi się, że w Warszawie jest ciaśniej i że wszyscy są odurzeni. Co godzinę oczekiwałem jakiejś niespodzianki, lecz mimo to wszyscy mieliśmy doskonały humor i głowy pełne projektów” (Ignacy Rzecki w Pamiętniku starego subiekta)

Czy o tajnych spotkaniach konspiracyjnych:
"Pewnego razu zaprosił Machalski mnie i Wokulskiego do siebie na wieczór.

Poszliśmy tam dobrze po dziewiątej i gdzież by, jeżeli nie do jego ulubionej piwnicy, w której przy migotaniu trzech łojowych świeczek zobaczyłem kilkanaście osób, a między nimi pana Leona. Nigdy chyba nie zapomnę gromady tych, po największej części młodych twarzy, które ukazywały się na tle czarnych ścian piwnicy, wyglądały spoza okutych beczek albo rozpływały się w ciemności." (Pan Leon, to Leon Głowacki, brat Aleksandra, organizator życia konspiracyjnego przed powstaniem styczniowym)


Wspomniany jest również aktywny udział Stanisława Wokulskiego w walkach:
ten Wokulski dowiódł swego patriotyzmu nie tylko językiem...

W końcu Rzecki wspomina o zesłaniu Wokulskiego do Irkucka
"Nareszcie pewnego dnia Stach Wokulski całkiem zniknął mi z oczu. Dopiero we dwa lata napisał do mnie list z Irkucka prosząc, abym mu przysłał jego książki."

Poza Wokulskim w powstaniu walczyli: Suzin, Szlangbaum, Szuman - zesłani razem ze Stanisławem do Irkucka. Udziału innych osób w powstaniu możemy się tylko domyślać.
-

Udostępnij




  Dowiedz się więcej
1  Lalka - streszczenie w pigułce
2  Dzieje Henryka Szlangbauma jako obraz relacji polsko-żydowskich
3  Typy narracji w „Lalce”



artykuł / utwór: Powstanie styczniowe w Lalce






    Tagi: